KELÂMÎ DÜŞÜNCEDE HABERÎ SIFAT PROBLEMİ

Author:

Number of pages: 197-221
Year-Number: 2017-14

Abstract

Haberî sıfatlar, el, parmak, yüz ve kadem gibi nasslarda geçen ancak aklî deliller nedeniyle zahirî manalarıyla; nasslar içindeki bağlamları dışında, tek başına Allah’a nispet edilemeyen niteliklerdir. Âlimler arasında bu sıfatlara yönelik farklı yaklaşımlar olmuştur. Bu yaklaşımlar içinde Selef’e göre, Kur’ân’da ve hadislerde geçen haberî sıfatlara iman edip, te’vîl etmeden, herhangi bir yoruma gitmemektir. Buna “tefvîz”, “bilâkeyf” veya “tevakkuf” metodu da denilmektedir. Bu sıfatların anlaşılması, teşbihten ve nassları yanlış değerlendirmekten kaçınmak açısından gereklidir. Bazı fikrî münakaşalara sebep olan bu lafızları çözüme kavuşturmak için İslam âlimleri te’vil metoduna başvurmuşlardır. Yani bu sıfatların te’vili, tenzih ve takdis ilkesinin bir gereği olarak akıl ve dilbilimsel yöntemlere başvurularak ortaya çıkmıştır. Haberî sıfatlar sorunu karşısında bazı kelâmi ekoller sorunları çözme konusunda çeşitli öneri, görüş ve çözüm yolları sunmuşlardır. Bu makâlede bazı kelâmî ekollerin haberî sıfat problemi konusunda çözüm önerileri incelenmektedir.

Keywords

Abstract

Informed Devine attributes are mentioned in the Devine text but must be comprehended word for word owing to rational arguments. They can’t be ascribed to God and can’t be considered abstractly from its context in the Devine text. There have been different approaches towards the explanations of the attributes. The Salafi’s approach is to accept the khabarî attributes which are mentioned in the Qur’an and the hadith without ta’wîl (interpretation) and without making any further comments. This approach has been called as “tafwîz”, “bilakeyf” or “tawakkuf”. Explaining them is exceedingly important in order to avoid from comparing God with something else. In order to resolve such disputes, Muslim scholars have developed certain methods, one of which is ta’wil. The explanations of these informed attributes come to light as a necessity of the principles of tanzih and takdis (declaring God to be perfect, glorifying God). The problem ınformed devine attribute some theological schools about solving problems are various suggestions, opinions and their solutions presented. This article some theological schools about the problem of the ınformed devine attribute solution proposals are examined.

Keywords